web analytics
За мене



Василка Димитровска
магистер по археологија
Скопје, Македонија
e-mail: info@arheo.com.mk

Текстовите на сајтот не се лекторирани

ЧПП
Прирачник за коментирање

Haemus Journal
UNESCO Club HAEMUS
My pages and blogs

Blog in english

Архео-креатива

Verba volant scripta manent

Video|Channels|Community

PostHeaderIcon Зошто Галичката свадба нема никогаш да биде на листата на УНЕСКО

Да се биде менаџер и директор на ХАЕМУС – центар за научно истражување и промоција на културата, е навистина одговорна работа. Бидејќи сум по професија археолог и мојата експертиза го опфаќа пред се’ материјалното културно наследство, за да го усовршам своето знаење минатата година бев дел од семинарот за „Имплементација на УНЕСКО конвенцијата за заштита на нематеријалното културно наследство на човештвото (Париз, 2003) на национално ниво“ организиран од ИСТМ-Мк, во партнерство со Националната Комисија за УНЕСКО за Република Македонија и Регионалниот центар за заштита на нематеријалното културно наследство во југоисточна Европа со центар во Софија (Бугарија), а под покровителство на Министерството за култура на Република Македонија.

Vasilka_Dimitrovska_Certificate_UNESCO_ICH

Мојот сертификат за успешно помината обука на семинарот за „Имплементација на УНЕСКО конвенцијата за заштита на нематеријалното културно наследство на човештвото на национално ниво

 

Терминот „нематеријално културно наследство“ значи обичаи, претставувања, изрази, знаење, вештини – како и инструменти, предмети, артефакти и културни предели  што се во врска со нив – коишто заедниците, групите и, во определени случаи, поединци ги препознаваат како дел од своето културно наследство. Ова нематеријално културно наследство што се пренесува од генерација на генерација, постојано се возобновува од заедници и групи во функција на нивната окруженост, нивната интерактивност со природата и нивната историја, го јакне нивното чувство за идентитет и континуитет на тој начин промовирајќи го почитувањето на културната различност и на човечката креативност.

Конвенцијата на УНЕСКО за заштита, афирмација и промоција на светското нематеријално културно наследство ратификувана од Владата на РМ во јуни 2006

Оваа Конвенција досега е ратификувана во 155 држави во светот. Со текот на времето таа се покажала како еден од најважните акти на УНЕСКО бидејќи ја покажува сериозноста на една држава кога еднаш ќе се заштити некое културно добро, дека презема обврска да ги применува и спроведува актите од оваа Конвенција. Од 2013 година Република Македонија успешно реализираше впишување на три нематеријални културни добра во листите на УНЕСКО (Обичајот „Четрсе“ од Штип и орото „Копачката“ од Драмче, кои се впишани на репрезентативната листа на УНЕСКО и „Гласоечкото пеење од Долни Полог“ впишано на УНЕСКО-та листа за ургентна заштита). Во процес се и две мултинационални апликации за можно впишување на „Практиките поврзани со прославувањето на 1 март“ и „Пролетните веселби: Хидрелез/Ерделези“. Придобивката од впишувањет на оваа листа ја валоризира и ја признава посебноста на наследството на светско ниво. Заштитувањето и афирмацијата на едно културно добро може да брендира една држава или регион, да го направи препознатлив во светски рамки и со тоа да му го зголеми економскиот бенефит. Од тие причини ХАЕМУС го форсираше Источниот плански регион на Република Македонија како регион на УНЕСКО, бидејќи и самите како организација сме носители на македонскиот дел од апликацијата во УНЕСКО за прогласување на ,,мартинките” како светско културно наследство.

Кои се всушност барањата на оваа Конвенција на УНЕСКО?  Оваа конвенција бара од една држава на листата на заштитени добра на УНЕСКО да предложи исклучиво нематеријално културно наследство (НКН) кое е живо и се уште се пренесува по устен пат. Конвенцијата се однесува на нематеријалното или живо наследство и таа ги опфаќа сите практики, презентации, експресии, инструменти, артефакти, знаења и вештини кои заедниците, групите или индивидуите ги препознаваат како дел од своето културно наследство. Инаку НКН се манифестира во следните домени: а) усна традиција и изразување, вклучувајќи го и јазикот како пренесувач на нематеријалното културно наследство; б) изведувачки уметности; ц) обичаи, ритуали и празнични случувања; д) сознанија и обичаи што се однесуваат на природата и на универзумот; е) традиционални занаети; додека пак под терминот „заштита“ се означуваат мерки чија цел е да се обезбеди опстојување на нематеријалното културно наследство, вклучувајќи ја неговата идентификација, документација, истражување, зачувување, заштита, промоција, вреднување, пренесување, особено преку формално и неформално образование, како и ревитализација на различните аспекти на тоа наследство. Следејќи ги овие начела, сите културни добра кои се поттикнати да опстојуваат по вештачки пат, независно дали се спонзорирани од поединци или од државата како што се на пример ,,Тешкото” и ,,Галичката свадба”, нема никојпат да бидат впишани на листата на НКН на УНЕСКО.

За да ја заокружиме долгогодишната работа на ХАЕМУС и на УНЕСКО Клуб ХАЕМУС во областа на нематеријалното културно наследство, како организација поднесовме барање до УНЕСКО за советодавно тело од Република Македонија во областа на НКН

HAEMUS_UNESCO_ICH_Application

Одговорот на УНЕСКО повод тековната апликација на ХАЕМУС за советодавно тело за НКН од Република Македонија

Отсекогаш сум сметала дека (не)грижата за културното наследство претставува лична карта за интимната хигената на една персона и на една нација кон своите корени. Мојата работа не е да ви се допаѓам на вам, ниту на било кого. Во богатиот и колоритен свет на визуелната перцепција, јас сум само една алатка во методолошката постапка при откривање, евидентирање, презентација и промоција на културното наследство кое му припаѓа на целиот свет. Македонскиот етнос е како хард-диск кој со текот на вековите апсорбирал кодови и ги вткал во сопствениот фолклор. И се додека во катастарот на умот го селектирам минатото, ќе спијам со очи широко отворени.

PostHeaderIcon Викенд предлог – Рамно, а така возбудливо

Во 2013 год. ХАЕМУС го стартуваше проектот ,,Културен и ресурсен менаџмент на Скопска Црна Гора“. Овој долготраен проект кој е наменет за научна и туристичка валоризација/промоција на овој предел вклучува менаџирање на културното, но и на природното наследство на овој регион. Уште на самите почетоци тимот на ХАЕМУС беше привилегиран да го пронајде и да го дефинира археолошкиот локалитет ,,Балаклија” кај с. Мирковци, а веста беше проследната од скоро сите медиуми во Македонија.

View Skopska Crna Gora Mountain in a larger map

Пејзажот на Скопска црна гора е пресечен со многу живописни долини и водни патишта, поволна клима за флората и фауната, и села со автентична традиционална архитектура, убави лозја, овоштарници, ливади и градини со многу бачила и особено со многу стари мелници. Големиот број археолошки локалитети, а особено огромната концентрација на зачувани византиски цркви на толку мала површина, му ги имаат дадено името на оваа локација како ,,света планина на Скопје”. Различни етнички групи, кои ја одразуваат мултиетничката и мултикултурната Македонија, понекојпат може да се видат во традиционалните народни носии и облека.

За да ја промовираме сo ХАЕМУС и пошироко Скопска Црна Гора, во рамките на мојот настап на 20-от симпозиум на Еврсопските археолози во 2014 год. во Истанбул (Турција) се појавивме со промотивен постер за светата планина на Скопје. Упатувам благодарност до Скопската епархија и до МПЦ-ОА кои ни излегоа во пресрет во однос на многу работи при нашите тековни истражувања.

Постерот за СЦГ, којшто го претставив на 20 симпозиум на ЕAA во Истанбул

Бидејќи често одам на СЦГ, овојпат ќе напишам една белешка за да го потенцирам врвот Рамно (1651 мнв.), кој и покрај својата питомост, воопшто не е лесно да се освои. До Рамно може да се стигне на неколку начини, со планинарење од неколку часа преку селата (последното е Бродец), со возење на велосипед или со автомобил. Кога ќе стигнете под врвот ви се отвора една прекрасна висорамнина поради која самото место го добила топонимот ,,Рамно” со мали ритчиња и мношто опојни билки, па освен пешачење, можете да собирате кантарион, нане, а дури до јули и мајчина душица. Оттаму се отвора погледот на една страна кон Кумановската котлина, а на другата страна кон с. Танушевци и Србија. Moже да се прават отклонувања до некои од манастирите или да пешачите покрај рекичките на планината, бидејќи  има убави патеки за шетање, а видикот од врвот е волшебен!

Ramno_Skopska_crna-gora

Oдамна сфатив дека оваа планина, така блиску, а толку далеку од скопјани нуди прекрасно задоволство за сите сетила и не грешам што секој свој слободен момент го поминувам на падините на Скопска Црна Гора. Прошетајте и самите низ Светата Планина на Скопје и споделете ги своите искуства :)

За сајтот

Добредојдовте на мојот сајт. Доколку ви се допаѓаат текстовите и сакате да ме следите кликнете на RSS фидот. Текстовите на сајтот не се лекторирани. Сајтот е заштитен со Законот за авторски и сродни права на Република Македонија.

Почитувајте ја лиценцата на Криејтив Комонс пред да позајмите без прашање.

Василка Димитровска магистер по археологија

Пребарувај по сајтот
Follow my research

SVPINI ROMANI
HAEMUS E-Shop



Моја книга за Руг Баир
Категории
Архива