Во овој пост решив малку да се занимавам со убиствата. Нели ви паднало чудно што сите археолози обожаваат убиства. И се трудат да ги oдгонетнат. Верувајте, колку и да звучи бизарно, не постои археолог кој не сака да копа гробови. )))
Дали би сакале да извршите совршено убиство? Испланирано до најситниот детал, без никој да ве открие. Да го припремате долго и осветољувиво, за потоа да ликувате. А што ако најмите тим на форензичари? Да ги платите најдобрите научници кои се занимаваат со истажување на убиствата, за да ви смислат убиство од кое нема да остане ни трага? Може ли да се прелаже форензиката?
Скоро секогаш има потешкотии да се докаже некое убиство во нашето совремие, а замислете тоа да се случило пред илјадници години. Но со помош на методологиите од форензиката, дури и најситниот детал станува доволно видлив за да потврди одредени претпоставки.
Овие благодетите кои ги носи 21 век во форма на придобивки од IT технологијата, ги користат и археолозите. Така во последните 20 години создадена е уште уште една научна гранка т.н Форензичката археологија. Современите форензичари – археолози како и криминолозите – форензичари работат со најновите техники, методологии и софтверски програми. Токму тие им овозможуваат да изгенерирааат компаративни податоци на чија база подоцна по пат на елиминација, побргу се доаѓа до решението. Единствено најголемата разлика кај современите форензичари во однос на класичните археолози е во тоа што работат со случаи кои се сега и овде, а не со убиства стари илјадници години, каде попатно временски поради најразлични причини, се изгубиле повеќето од информациите. И не се достапни за споредба, поради тоа што изчезнале, или постојат само во еден примерок кој ако се даде на анализа би се уништил засекогаш.
Предностите и инструмените кои ги користат археолошките форензичари се употребени во обидот да се докаже едно убиство од железното доба на т.н. Lindow man, национално богатство на British Museum. Всушност се работи за човечко тело кое добро се конзервирало, благодарение на тоа што со векови било депонирано во едно мочуриште во близината на местото Lindow Moss, СИ Англија.
Да се вратиме за момент пак на убиствата. Виртуелното убиство е уште по перфидно од она физичкото, иако и тука постои т.н. компјутерска форензика. За Интернетот важи правилото дека што и да направите во дигиталниот свет, оставате уште повидлива трага отколку во реалниот. Jас на вас не мора да ви се допаѓам, но можам да ви го променам, па дури и убијам вашиот виртуелен идентитет. Сопствениот идентитет го креирате самите вие. Можете да создадете колку сакате идентитети на Интернет според својатата желба и соништа. И потоа да се обидете да ги убиете. Но знаете ли кој може всушност може да го убие виртуелниот идентитет? Не оној кој го поседува никот, туку оној кој го поседува пасвордот.
За Тумба Маџари е надлежен Музејот на Македонија, кои спорадично го ископува повеќе од дваесеттина години, а во меѓувреме подигна и официјален веб сајт за овој археолошкиот локалитет.
Тумбата Маџари е неолитска населба која се наоѓа во северо-источниот крај на Скопје, помеѓу денешните населби Ченто и Маџари.
Претставува мала височинка – тумба со пречник во основа од 220 м. и висина од 3 м. Со изградба на претходно споменатите населби, а особено со неконтролираното подигнување на дивоградби врз и околу неа, создаден е нов амбиент во кој тумбата дури и не се забележува. Со градежните работи културниот слој е доста оштетен. Речиси 3/4 од населбата е целосно уништен за археолошки ископувања. Останата е само северозападната периферија од населбата на која и се вршат археолошките ископувања. На овој начин констатирано е дека се работи за средно неолитска населба со 3 м. културен слој кој хронолошки припаѓа на периодот помеѓу 6000 и 4000 години пред н.е.
Покрај остатоци од населбински куќи, значајно место завземаат керамиката, но и наодите од култна пластика, посебно антропоморфната. Пред се тоа е ГОЛЕМАТА МАЈКА БОГИНКА, заштитничка на плодноста и куќата, представена на начин што е досега непознат помеѓу неолитските култури од другите балкански простори.
Како се стигнува до локалитетот:
Археолошкиот локалитет Тумба Маџари се наоѓа во населбата Ченто (помеѓу детското село и стадионот Борис Трајковски) и до него освен со автомобил се стигнува и со автобуските линии 23 (најблизу), како и 45, 65 и др. Во непосредна близина е на фудбалското игралиште, на околу 700 м., од левата страна на автопатот Скопје-Куманово-Велес.
Кога ќе се појави овој пост јас ќе бидам далеку. Толку далеку што вреди уште еден момент мистерија пред конечно да ја кажам јавно мојата мала, кратко чувана, но долго посакувана тајна. Нема да ви се верува дека во 21 век исто како во минатото, некој може да ви поклони град. Но не било каков град, туку градот-бајка. Градот во кој однапред знаев дека во исто време ќе ми биде и убаво и романтично, единствено и неповторливо. Град кој ако не постоел, тогаш би требало одново да се создаде.
На сите пријатели на денот на мојот роденден им праќам прегратки и поздрави од прекрасната Венеција.
Ден за ден
непрекален
мечтаелен,
ден…
Ден во кој
напишав
препишав
од некој иден…
ден..
Ден во кој
созревам
истекувам…
се преобразувам во…
ден.
Ден во кој
содадов
ист таков ден
За да можам
еден ден
да пронајдам
ден…
како овој
ден.
Не постои град во Македонија во кој не е изградена специфична автентична архитектура. Од она кое можев да го откријам читајќи за повеќето од објектите, понекогаш не им се знае ниту точното датирање, бидејќи се честопати поправани и преправани, дислоцирани или инкорпорирани во некое друго здание. Сепак секоја архитектура му дава карактеристичен белег на градот во кој се наоѓа и независно дали се уште постои или не, останува да живее под наслагите на приказните кое времето ги рони и ситни како и нивните фасади.
Железното сидро покрај кејот на Вардар
Урбаната семантичка архитектура треба само навидум да ни создаде специфично препознатлива слика за едно место. Но не смееме притоа да заборавиме дека нашата земја е спој од цркви, џамии, саат кули, тврдини, анови, амами, мостови, кули, чешми и др. кои претставуваат симболи на една сакрална и профана архитектура со типична слика за македонските градови. Профаното и сакралното културно наследство постои насекаде во светот. Но во Македонија, каде што се уште живеат припадници на голем број етноси и религии, овие објекти опстојувале и опстојуваат едни покрај други со векови како редок, ако не и единствен пример на коегзистенција во Европа и светот.
Така во Скопје има едно Тасино чешмиче кај Државна болница, едно сидро покрај Вардар од левата страна на влезот кон Чаршијата, еден портал на Учителска школа кај Матичното и едни столбови во Градскиот парк кај Фонтаната кои личат на антички, но се средновековни и згора потекнуваат од џамија. Катадневно сите ние поминуваме покрај десетици и стотици архитектонски објекти незнаејќи за нивното потекло, а користејќи ги како репери и ориентири.
Средновековни столбови налик на “антички” во Градскиот парк
Секој град има свои белези и оние зданија кои биле дел од нечие минато, се наша сегашност. Исто како што објектите од нашата сегашност ќе бидат нечие туѓо минато. Ако не заради друго, треба да ги познаваме поради нашата традиција. Зошто во нив додека минуваме, по мал дел од нас вткајуваме. Во нашите прекрасни семантички ,,урбани” артефакти.
)))
